Soorten lichtschakelaars – functies en mogelijkheden
Soorten lichtschakelaars – functies en mogelijkheden
Tegenwoordig gaat verlichting veel verder dan alleen het aan- en uitzetten van een schakelaar aan de wand. In een Smart Home bedient u uw verlichting eenvoudig via een app of, indien gewenst, met spraak – ook wanneer u niet thuis bent. Met het juiste systeem en de bijbehorende app stelt u lichtscènes in die zorgen voor meer comfort, veiligheid en een prettige sfeer in uw woning.
Pulseschakelaar, tastschakelaar of conventionele schakelaar?
Qua uiterlijk lijken een pulseschakelaar, tastschakelaar en conventionele (klassieke) schakelaar sterk op elkaar, maar de manier waarop ze werken verschilt duidelijk.
Bij een conventionele schakelaar zet u het licht aan door de schakelwip om te zetten. Het licht blijft branden totdat u de wip weer terugzet naar de andere stand. De stand van de schakelaar laat dus zien of het licht aan of uit is.
Bij een pulseschakelaar springt de toets na het indrukken altijd terug naar de oorspronkelijke positie. In de eenvoudigste uitvoering loopt er alleen stroom zolang u de toets ingedrukt houdt – bijvoorbeeld bij een deurbel of deuropener. In combinatie met een schakelactor of Smart Home-systeem kan de pulseschakelaar echter zo worden ingesteld dat één korte druk het licht inschakelt en de volgende druk het weer uitschakelt. De stand van de toets zegt dan niets over de aan- of uitstatus.
Een tastschakelaar sluit hier nauw op aan en wordt vaak gebruikt voor lichtbesturing en extra functies, bijvoorbeeld in een Smart Home. U bedient het licht met korte drukken, terwijl de toets zelf altijd in dezelfde stand terugveert. Zo combineert u het bedieningsgevoel van een pulseschakelaar met het gemak van een “gewoon” licht aan/uit schakelen.
Conventionele lichtschakelaar
De aan/uit-schakelaar: de klassieker onder de lichtschakelaars
De klassieke aan/uit-schakelaar is de oervorm van de lichtschakelaar. Hij is eenvoudig te bedienen en schakelt betrouwbaar verlichting in gangen, woon- en slaapkamers, garages, carports, hobby- en technische ruimtes, evenals buitenverlichting bij terrassen en tuinpaden.
Als voorbeeld van een Gira aan/uit-schakelaar ziet u hier de designlijn Gira E2. Of u nu kiest voor zwart mat, zuiver wit zijdeglans of grijs mat: deze designklassieker valt op door zijn strakke, rechte lijnen en tijdloze vormgeving. Daarmee is hij bijzonder geschikt voor iedereen die naast functionaliteit ook waarde hecht aan een hoogwaardige, consistente uitstraling in het interieur.
Serieschakelaar: twee lichtgroepen met één schakelaar
Een serieschakelaar is een variant van de lichtschakelaar waarmee u vanaf één plaats twee of meerdere lampen of lichtgroepen kunt bedienen. Deze dubbele schakelaar heeft twee gedeelde schakelwippen, zodat u iedere lichtgroep afzonderlijk kunt in- en uitschakelen.
Deze oplossing is praktisch in elke ruimte met minimaal twee lichtbronnen. In de keuken schakelt u bijvoorbeeld met de ene wip het plafondlicht in en met de andere de onderkastverlichting.
Für Philips-Hue-Fans: Der Senic Friends of Hue Schalter im Gira E2 Design funktioniert ohne Kabel oder Batterie – einfach mit den Leuchten verknüpfen, auf die Wand kleben und los geht's. Quelle: Senic
Wisselschakelaar: praktische oplossing voor gangen en woonruimtes
Een wisselschakelaar is een conventionele lichtschakelaar waarmee u één lamp of één groep lichtbronnen vanaf twee verschillende plaatsen kunt bedienen. U kent dit principe bijvoorbeeld van een trap, gang of lange hal: u doet het licht beneden aan en schakelt het boven weer uit (of andersom).
Wisselschakelaars worden vaak in paren toegepast, zodat u op beide posities een schakelaar heeft. Voor u als gebruiker blijft de bediening eenvoudig: u schakelt het licht altijd met één druk op de schakelwip, ongeacht of het licht daarvoor al op de andere plek is bediend.
Kruisschakelaar: flexibiliteit en comfort in huis
Een kruisschakelaar is een schakelelement waarmee u één lamp of één groep lichtbronnen vanaf drie of meer verschillende plaatsen kunt bedienen. Een kruisschakelaar wordt altijd gebruikt in combinatie met minimaal twee wisselschakelaars en maakt zo een flexibele lichtbesturing mogelijk. Dit is vooral handig in ruimtes met meerdere toegangen of in grote gangen, waar het prettig is om het licht op verschillende plekken aan en uit te kunnen schakelen.
Als designvoorbeeld ziet u hier de designlijn Gira Esprit. Deze lijn accentueert uw interieur met hoogwaardige materialen zoals glas, aluminium of linoleum-multiplex.
Tastsensoren en sensoren met speciale extra functies.
Dimschakelaar: lichtsterkte afgestemd op uw behoefte
Schakelaars bieden al lang meer dan alleen een aan/uit-functie. Dimschakelaars, waarbij u met een draaiknop de helderheid van het licht naar wens kunt instellen, worden tegenwoordig in veel woonruimtes toegepast. Nog een stap verder gaan touch-oppervlakken: de Gira System 3000 touch-opzet combineert klassiek in- en uitschakelen met dimfuncties. Met een korte aanraking kunt u het licht inschakelen, uitschakelen én nauwkeurig bijstellen.
Als designvoorbeeld ziet u hier het schakelaarprogramma Gira E2. Of u nu kiest voor zwart mat, zuiver wit zijdeglans of grijs mat: deze designklassieker overtuigt door zijn strakke vormentaal en tijdloze uitstraling.
Schakelaars met controlelicht, tastschakelaars en meer: speciale extra functies
Naast de klassieke soorten lichtschakelaars zijn er ook varianten met speciale extra functies. Zo kunnen bepaalde wissel- en kruisschakelaars worden uitgerust met een klein geïntegreerd lichtelement in de schakelwip. In veel trappenhuizen van appartementencomplexen en in openbare gebouwen worden deze schakelaars gebruikt als schakelaars met controlelicht.
De kleine LED geeft bij duisternis extra oriëntatie, zodat u de schakelaar makkelijker terugvindt. Daarnaast kan dit controlelicht – bijvoorbeeld bij badkamers of toiletten – ook laten zien of een ruimte in gebruik is.
Als designvoorbeeld ziet u hier het schakelaarprogramma Gira Studio.
Automatische schakelaars: sensoren brengen beweging in de verlichting
Automatische schakelaars in de vorm van bewegings- en aanwezigheidsmelders zijn een praktische en energiezuinige oplossing. Zij schakelen de verlichting alleen in wanneer er beweging wordt gedetecteerd binnen de ingestelde tijd of lichtsterkte, en schakelen na een vooraf bepaalde tijd automatisch weer uit.
In een Smart Home kan een slimme aanwezigheidsmelder meer dan slechts één lichtbron schakelen. Wanneer deze als scène wordt geprogrammeerd, kan dezelfde sensor meerdere functies tegelijk aansturen – bijvoorbeeld verschillende lichtbronnen of andere Smart Home-functies.
Dergelijke oplossingen worden zowel binnen als buiten toegepast, met name op plekken waar u zich meestal kortstondig ophoudt, zoals gangen, kelders of entrees.
Als designvoorbeeld ziet u hier de designlijn Gira Esprit in linoleum-multiplex antraciet. Deze designlijn accentueert uw interieur met hoogwaardige materialen zoals glas, aluminium en linoleum-multiplex.
Intuïtieve bediening via touch.
Slimme schakelaaroplossingen voor meer wooncomfort
In tegenstelling tot conventionele schakelaars kunt u met slimme schakelaars op basis van KNX-techniek veel meer dan alleen het licht schakelen. Afhankelijk van de configuratie kunt u onder andere de volgende functies aansturen:
Schakelen en dimmen
Activeren van scènes
Temperatuurmeting (via geïntegreerde temperatuursensor)
Luchtvochtigheidsmeting (via geïntegreerde luchtvochtigheidssensor)
Jaloeziebesturing
Verwarmingsbesturing
Van tastschakelaar tot bedieningseenheid: verlichting bedienen via touch
Steeds vaker nemen slimme bedieningseenheden de functies van klassieke schakelaars over. Daarvoor is wel extra techniek nodig, zoals een KNX-systeem op de achtergrond. Via de Gira G1 (hier afgebeeld) en de Smart Home App voor Gira One en KNX kunt u niet alleen uw verlichting, maar uw hele Smart Home bedienen én het systeem naar uw eigen wensen configureren.
Basis voor het systeem zijn een speciaal datakabel en de server Gira X1. Beide worden bij nieuwbouw of een renovatie aanvullend op de conventionele elektrische installatie geplaatst. Naast het bekabelde KNX-systeem is er met het Gira KNX RF System ook een draadloze variant beschikbaar, die bijzonder geschikt is voor het slim upgraden van bestaande woningen.
Is dit interessant voor u? Lees dan hier meer over de slimme besturing van uw woning met KNX.
Meer mogelijkheden voor uw lichtbesturing.
Smart totaalcomfort voor uw woning.
Wenst u nog meer comfort in uw woning? Tips en inspiratie voor de technische uitrusting vindt u in de Gira Home Assistant. Via deze online configurator krijgt u een eerste prijsindicatie én de contactgegevens van drie elektrovakbedrijven bij u in de buurt. De voorgestelde oplossingen zijn afgestemd op uw woonsituatie en persoonlijke wensen – van slimme schakelaars tot complete Smart Home-systemen.
Wilt u het nog wat grondiger aanpakken, systemen vergelijken en beter begrijpen hoe slimme techniek precies werkt? In onze Smart Home-gids vindt u alle basisinformatie en praktische voorbeelden uit het dagelijks leven. U kunt het PDF-document met de belangrijkste informatie gratis downloaden.
Gira LED-Oriëntatielicht
Veilig in het donker met de Gira LED-oriëntatieverlichting: ☑ koel wit ☑ en warm wit licht ☑ verschillende schakelaardesigns. Meer over dit product ➦
Gira tastsensor 4.95 – intelligente schakelaar voor uw domotica systeem
Met een schakelaar willekeurige bereiken in het KNX besturen. ✓Tot acht afzonderlijk toe te wijzen toetsen ✓Instelbare ledlampen
De Gira wandcontactdoos met randaarde met led-oriëntatielamp
Verlicht uw weg 's nachts met de Gira wandcontactdoos met randaarde en LED-oriëntatielamp. Vind eenvoudig uw stopcontacten in het donker.
Gira Sensotec en led Sensotec - reageert op beweging
Licht bij beweging: Gira Sensotec en led Sensotec. ✓ Verkrijgbaar in vijf kleuren ✓ Vlakke uitvoering ✓ Aangenaam licht